"Büyük Önder", "Başkomutan" ve "Türklerin Babası", Gazi Mustafa Kemal Atatürk'e hayattayken atfedilmiş hüsn-ü zandan birkaçı. İşgal altındaki Anadolu topraklarında "Bağımsızlık" ateşi yakıp, Osmanlı'nın üzerine inşa ettiği Türkiye, onun kendisinden sonraki nesle bıraktığı en büyük mirasıydı. Ancak o da her insan gibi bir faniydi ve kum saatindeki son tanecik yuvasından koptuğunda ebediyete intikal etmişti. Peki Atatürk ne zaman öldü? İşte, Gazi Mustafa Kemal'in aramızdan ayrıldığı tarih.
ATATÜRK NE ZAMAN ÖLDÜ?
Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 10 Kasım 1938 Perşembe sabahı saat 9'u 5 geçe (09:05) hayatını kaybetti. Son günlerinde hastalığı ağırlaşmış, 9 Kasım Çarşamba gecesini ağır koma halinde geçirmişti.
Koma halinden evvel kendisini tedavi eden Prof. Dr. Neşet Ömer İrdelp'e "Aleykümselam" dedi. Bu, Atatürk'ün son sözüydü. Ve şimdi her 10 Kasım, yurt genelinde Atatürk'ü anma ve onun irtihale göçünün yıl dönümü olarak geçiriliyor.
ATATÜRK KAÇ YIL ÖNCE VEFAT ETTİ?
Başkomutan Atatürk, 85 yıl önce, 1938 yılında vefat etti. Bu yıl Atatürk'ün ebediyete irtihalinin 85'inci yıl dönümü anılacak. Onun vefatına tanıklık eden ve "Vefat etmişlerdir" notunu düşen doktorlar şu şekilde:
- Dr. Akil Muhtar
- Dr. Neşet Ömer İrdelp
- Dr. Nihat Reşat Belger
- Dr. Abravaya Marmaralı
- Dr. Mim Kemal Öke
Gazi'nin vefatından hemen evvel toplanan Türkiye Büyük Millet Meclisi hazirununda, İsmet İnönü, oy birliği ile Cumhuriyet'in 2'nci Cumhurbaşkanı olarak tayin edildi.
SON NEFESİNİ HANGİ ŞEHİRDE VERDİ?
Mustafa Kemal Atatürk, ahirete göçtüğünde İstanbul Dolmabahçe Sarayı'ndaydı. Durumu ağırdı ve bir süredir burada tedavi görüyordu.
29 Ekim'deki 15'inci yıl dönümü kutlamalarına çok istemesine rağmen katılamamış ve 1 Kasım'daki Meclis'in açılışında yer almamıştı. Her iki törende de Atatürk'ün kaleme aldığı metinler, dönemin başbakanı Celal Bayar tarafından okundu.
Gazi'nin cenaze namazı 19 Kasım Cumartesi günü İstanbul Dolmabahçe Sarayı'nda kılındı. Naaşı, aynı günün akşamında başkent Ankara'ya getirildi.