Özgür Ceylan, üreticinin çiğ süt satış fiyatı ile sütün market satış fiyatı arasındaki farkın, süt fiyatlarını kontrol eden ve kartelleşen zincir marketlerden kaynaklandığını ileri sürerek sorumlunun Tarım Bakanı ve Saray olduğunu iddia etti. Özgür Ceylan, süt fiyatları ile ilgili olarak yaptığı açıklamada, üç zincir marketin kartel oluşturduğunu ve pazar payının büyük çoğunluğuna sahip olan bu kartelin, piyasa hâkimiyetini ellerinde bulundurmanın gücü ile işlenmiş süt piyasalarına müdahale ederek pazarı ve fiyatı kontrol ettiğini söyledi. CHP’li Özgür Ceylan, süt sektörü ile ilgili politika ve planların üreticileri teşvik etmenin yanında sanayiciyi üretimde tutmayı ve tüketiciyi de korumayı hedeflemesi gerektiğini kaydederek, “Zincir market yöneticisi Tarım bakanı olunca üreticiden yana değil iyi bildiği üç harfli marketler zinciri penceresinden bakıyor olaylara” dedi.
“Türkiye’de insanlar süt içemiyor”
ABD’de kişi başına ortalama yıllık süt tüketiminin 292 litre, AB ülkelerinde 342.5 litre ülkemizde ise 146 litre olduğunu belirten Özgür Ceylan, “Demek ki insanımız yeterince süt tüketemiyor. Peki, sütü insanımız için bu kadar erişilmez kılan nedir?” diye sordu. Pandemi ile insan yaşamında sağlık ve gıdanın ne kadar önemli bir yer tuttuğununherkes tarafından kavrandığını ifade eden Özgür Ceylan, “Dünya Sağlık Örgütü yetişkin bir insanın günlük 56 ila 70 gram arasında protein tüketmesi gerektiğini söylüyor. Ülkemizde ortalama tüketim 35-40 gram aralığında. Vitamin ve mineral kaynağı da olan sütün litresinde 32 gram protein var” diye konuşarak sütün önemine dikkat çekti. CHP Milletvekili Özgür Ceylan, Saray iktidarı ve ortağının el birliğiyle halkı askıda ekmeğe mahkûm ettiğini ve halkın bir kesiminin pazar artıklarıyla geçinmeye çalıştığını öne sürerek “Peki, insanımız sağlıklı yaşam için kaliteli süte erişebiliyor mu?” diye sordu.
Üreticiden 2,80’e al, markette 10 liraya sat
CHP Çanakkale Milletvekili Özgür Ceylan, üreticiden 2 lira 80 kuruşa alınan çiğ sütün, market raflarında neden “Günlük Süt” olarak 8 – 10 liraya, “İşlenmiş Süt” olarak ise 6 – 7 buçuk liraya satıldığını sorarken, “Üretici 2,80’i de daha yeni gördü. 30 kuruş da devlet desteği alıyor. Süt/yem paritesi en azından 1,5 olması gerekirken ülkemizde 1,28 seviyelerinde seyrediyor. Yemin tonu bugün 2200 – 2300 liraya çıkmış. Üretici Ocak - Nisan aralığı için açıklanan rakamla zarar etmeye devam ediyor” dedi. Özgür Ceylan, Saray iktidarının ekonomiyi bilmediğini iddia ederken, “Saray; üreticinin artan yem, mazot, işçilik başta olmak üzere girdi maliyetleri karşısında nefes alamadığını da görmüyor. Zira Saraya göre batan esnaf da yok. Herkes halinden memnun” diye konuştu. Türkiye’de süt üretimi yapan işletmelerin yüzde 40’ınınküçük aile işletmelerinden oluştuğunu belirten Özgür Ceylan,“50 baş ve üzeri işletmeler sadece % 2,5. Küçük aile işletmelerini desteklemezseniz insanları şehirlerin varoşlarına mecbur bırakırsınız” dedi. Özgür Ceylan, çiftçinin sattığı sütle yem alamadığı sürece hayvancılığı sürdüremeyeceğini belirterek, “Üretim aşamasından süt ve süt ürünlerinin nihai tüketiciye ulaşmasına kadar olan süreçlerde süt ve süt ürünleri sektörünün sorunları kartopu gibi büyümektedir. Sektörle ilgili politika ve planların üreticileri teşvik etmenin yanında sanayiciyi üretimde tutmayı ve tüketiciyi de korumayı hedeflemesi gerekmektedir” dedi. Özgür Ceylan süt üreticisinin zincir marketlerin oluşturduğu kartelin belirlediği düşük fiyata mahkûm edilmesinde Tarım ve Orman Bakanlığının sorumlu olduğunu söyleyerek, “Zincir market yöneticisi Tarım bakanı olunca üreticiden yana değil iyi bildiği üç harfli marketler zinciri penceresinden bakıyor olaylara” diye konuştu.
“Zincir marketler, süt üreticisinin yaptığı anlaşmayı bozdu!”
Son 13 ayda süt üreticisinin, litre başı toplam maliyeti yüzde 60’tan fazla artarken, çiğ süt fiyatındaki zammın, destekleme de dâhil olmak üzere yüzde 21,7 ile sınırlı kaldığını belirten Özgür Ceylan, iddialarını destekleyen örnekleri de gündeme taşıdı. CHP Milletvekili Özgür Ceylan, Güney Marmara’da süt üreticilerinin örgütlü güçleriyle süt sanayi temsilcileriyle masaya oturarak bir anlaşma yaptığını belirterek, “2 lira 80 kuruşla işletmelerinin ayakta kalamayacağını ve fiyatın en az 3 lira olması gerektiğini belirttiler. Görüşmeden mutabakatla ayrıldılar. Ancak iddia o ki, neredeyse her sokakta mantar gibi biten Sayın Bakanın yakından bildiği zincir marketler fiyata itiraz etmişler. Ve Güney Marmara bölgesinde sanayici ile kooperatifler 3 liradan yaptıkları anlaşmayı 2,88 kuruşa indirmişlerdir” dedi.
“Marketler kartel olmuş!”
Üç zincir marketin kartel oluşturduğu ve pazar payının büyük çoğunluğuna sahip olan bu kartellerin, piyasa hâkimiyetini ellerinde bulundurmanın gücü ile arza müdahale ederek pazarı ve fiyatı kontrol ettiklerini ileri süren Özgür Ceylan, “4054 sayılı “Rekabetin Korunması Hakkında Kanun” ve 4077 sayılı “Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun” ile bu sorun çözülemiyorsa yeni yasal düzenlemelerin hayata geçirilmesi kaçınılmazdır. Bir taraftan üreticiyi bir taraftan esnafı bitireceksin, kimse buna ses çıkarmayacak. Bu olacak şey değildir” dedi. Tarım ve Orman Bakanlığı ile Hazine ve Ekonomi Bakanlarının içinde olduğu Gıda Komitesi’nin,"Yıllık enflasyonu artırır" bahanesi ile süt üreticilerine sahip çıkmadığını ileri süren Özgür Ceylan, “Elektriğe, Gaza, Otoyola, Köprüye yapılan zamlar enflasyonu yükseltmiyor mu?” diye sordu.
Özgür Ceylan, piyasalara müdahale edemeyen Saraya, süt ve süt ürünlerinde KDV’yi yüzde 1’e indirmesi çağrısında bulundu. Özgür Ceylan, bu vergi indiriminin vatandaşa da üreticiye de rahat bir nefes aldıracağına inandığını belirterek, süt tüketiminin de artacağını dile getirdi.
Haber Merkezi