Dolarizasyonun ters, kısmi ve tam gibi farklı çeşitleri mevcuttur. Genel olarak yerel para biriminin değerinin düşme olasılığı bulunan durumlarda gündeme gelir. Bir ülkenin yerel para birimini kullanmayı bırakmak ve yabancı bir para birimi seçmek demektir. Bu durumda ülke ekonomisi bazı olumsuz sonuçlarla karşılaşabilir.
Dolarizasyon Nedir?
Finans ve ekonomi alanında sıklıkla karşılaşılan terimlerden biri de dolarizasyon olur. Bu kavram bir ülkenin hesap birimi, değer biriktirme ve değişim aracı olarak kendi yerel paralarını kullanmamaları anlamına gelir. Tercih edilen para birimi ulusal değil, yabancı para olur.
Piyasa eksiklikleri, makroekonomik istikrarsızlık ve yüksek enflasyon gibi durumlar sebebi ile oluşur. Bazı sonuçlara yol açabilir. Örneğin, ülkenin ekonomik şoklara karşı kırılganlığı artar, şirketlerin bilançolarında kur uyumsuzluğu oluşur ve genel olarak fiyatlar yükselebilir.
Dolarizasyon Neden Ortaya Çıkar?
Dolarizasyonun ortaya çıkma nedenleri çeşitlidir. Çoğunlukla bir ülkenin yerel para biriminin değer kaybetmesini engellemek amacıyla oluşturulur. Dolarizasyon sebepleri genelde şöyledir:
- Dolarizasyonun oluşmasındaki iki temel faktörden biri, makroekonomik istikrarsızlıktır. Ekonomik birimler, istikrarsızlık karşısında yabancı para birimine eğilim göstererek, kısmi ya da tam dolarizasyonun oluşmasını sağlarlar.
- Diğer etken ise düzenleyici çevrede aksaklık oluşmasıdır. Piyasada eksikliklerin bulunması ve düzenleyici çevrede aksaklıkların meydana gelmesi, dolarizasyonu teşvik eder.