Gündelik hayatta karşılaşabileceğimiz solunum yolu tıkanıklığı durumlarında etkili olan Heimlich manevrası, bilincin açık olduğu ancak soluk borusuna yabancı bir cismin kaçması sonucu ortaya çıkan boğulma tehlikesine karşı bir kurtarıcı olarak öne çıkıyor. Dr. Ünal Tetik'e göre, bu manevra saniyeler içinde ve doğru şekilde uygulanmalıdır.
Özel Ümit Batıkent Hastanesi'nden konuyla ilgili açıklama yapan Dr. Tetik, Heimlich manevrasının nasıl yapıldığını ve nelere dikkat edilmesi gerektiğini detaylı bir şekilde anlattı. Uzman, bu tür acil durumlarda panik yapmamak ve hızlıca doğru müdahalede bulunmanın hayati önem taşıdığını vurguladı.
Heimlich manevrasının etkili bir şekilde uygulanabilmesi için gerekli adımların öğrenilmesi ve sürekli olarak taze tutulması gerektiğini belirten Dr. Tetik, bu konuda toplumun bilinçlendirilmesinin hayati önemde olduğunu ifade etti.
“5 yaş altı ve üstünde yapılışı farklı”
Manevranın 5 yaş altı ve üstü kişilerde farklı uygulandığını aktaran Acil Servis Uzmanı Tetik, “Özellikle solunum yollarına bir cisim tıkanması sonucunda nefes darlığı, hatta ölüme kadar gidebilen bir süreç bu. Bu durumlarda basit bir manevrayla aslında hayat kurtarılabilir. Burada dikkat edilmesi gereken birkaç husus var. Bunlar tabii yaş gruplarına farklı davranışlar sergiliyoruz. 5 yaş ve üstü için, öncelikle kişinin arkasına geçilir ve kollar karnın etrafına dolanır. Daha sonra Göğüs kafesiyle göbek deliğinin arasına (iman tahtasının bittiği yerden karın boşluğunun olduğu yere) yatay yumruk yapın ve baskı uygulayarak 5 kez içeri ve yukarı ittirme işlemi yaparak, nefes yolundan o tıkayan cismi çıkartmaya çalışırız. Bu işlemi yaparken kişinin bilincinin açık olmasına dikkat edilmelidir. 5 yaş altındaki küçük çocuklarda ayakta değil de çökerek yani onun hizasına gelerek aynı şekilde manevra yapmaya devam edilir. Ancak bebeklerde durum farklıdır; bebeklerin yapıları farklı olduğu için zarar verebiliriz. Bu nedenle onları ters çevirerek, baş aşağı ters tutup sırtına yine 5 kere çok hızlı olamamak kaydıyla vurarak yaparız.”
“Nefes alabiliyorsa önce öksürme”
Kişinin nefes alamadığı bu tür durumlarda paniğe kapılmamanın çok önemli olduğunu belirten Dr. Ünal Tetik, şöyle devam etti;
“Nefes alamayan kişiye soğukkanlı bir şekilde müdahale etmek gerekir. Bir cisim tıkanması söz konusuysa kişi hemen Heimlich manevrası ile değil öncelikle öksürmeye teşvik etmek gerekir. Eğer hasta öksürüyor, nefes alabiliyorsa heimlich manevrasına gerek yoktur. O şekilde hastanın bir acil servise getirilmesi sağlanabilir. Ama hastanın eğer solunum yolu tamamen tıkandıysa, öksüremiyorsa, nefes alamıyorsa Heimlich manevrası yapılması gerekir. Heimlich manevrası yapılmaya başlandıktan sonra hastanın nefes yolu açılana kadar devam edilir.”
“Eğitimlerle öğrenmek mümkün”
Hayat kurtaran Heimlich manevrasını vatandaşların çok kolayca öğrenebileceğine değinen Acil Servis Uzmanı Dr. Ünal Tetik, “Bunu güvenilir internet sitelerinde doktorların anlattığı videolardan öğrenilebileceği gibi birçok kurumda da bu konuda eğitimler verilebilmekte. Özellikle bazı kurumlarda, fabrikalarda bunlar eğitimleri zaten ilkyardım içerisinde yer alıyor” şeklinde konuştu.