Çanakkale Boğazı’ndan geçiş yaparken 72 yıl önce Nara Burnu önlerinde İsveç şilebi ’Naboland’ ile çarpışması sonucu batan ‘TCG Dumlupınar’ denizaltısında şehit olan 81 denizci ile 4 Temmuz 1942’de Çanakkale Morto Koyu’nda batan Atılay denizaltısındaki 39 denizci için anma töreni düzenlendi. ‘TCG Dumlupınar’ denizaltının battığı yere, ’TCG Dumlupınar’ ve ‘TCG Atılay’ şehit denizciler için çelenk bırakıldı. Çanakkale Boğazı’nın derinliklerinde yatan ’Dumlupınar’ ve ’Atılay’ denizaltıları şehitlerini anmak üzere Pirireis, Hızırreis, 1. İnönü, Burak Reis, Çanakkale, Gür, Anafartalar, Sakarya, Preveze, Dolunay, Doğanay ve Yıldıray denizaltılarının katılımıyla Çanakkale Boğaz Geçişi icra edildi.
Çanakkale Boğazı’ndan geçiş yaparken 72 yıl önce Nara Burnu önlerinde İsveç şilebi ’Naboland’ ile çarpışması sonucu batan ‘TCG Dumlupınar’ denizaltısında şehit olan 81 denizci ile 4 Temmuz 1942’de Çanakkale Morto Koyu’nda batan ’Atılay’ denizaltısındaki 39 denizci için anma töreni düzenlendi.
‘TCG Pirireis’ten, Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Ercüment Tatlıoğlu, Çanakkale Valisi Ömer Toraman, Donanma Komutanı Oramiral Kadir Yıldız, Denizaltı Filosu Komutanı Tuğamiral Timur Yılmaz, İlk kadın Amiral Tuğamiral Gökçen Fırat, İlk Kadın Muharip Subaylardan Deniz Albay Serhan Aras, En kıdemli denizaltıcı Astsubay Deniz Kıdemli Başçavuş Şaban Özel, İlk kadın Astsubaylardan İdari Astsubay Çavuş Merve Şekeroğlu tarafından 4 Nisan 1953’te İsveç bayraklı ‘Naboland’ adlı gemiyle çarpışarak batan ’TCG Dumlupınar’ ile 4 Temmuz 1942’de Çanakkale Morto Koyu’nda batan Atılay denizaltısındaki 39 denizci için, ‘TCG Dumlupınar’ Denizaltısı batığında şehit denizciler için çelenk bırakıldı. Ardından şehit denizciler için 1 dakikalık saygı duruşunda bulunuldu. ‘TCG Karabiga’ gemisinden töreni takip eden askerler, gaziler ve şehit yakınları, öğrenciler ve izciler 1 dakika boyunca çalınan siren eşliğinde selam durarak, ‘TCG Dumlupınar’ ve ’Atılay’ denizaltısı şehitlerini andı.
‘TCG Pirireis’ denizaltısında düzenlenen ilk anma törenin ardından ikinci anma töreninin yapılacağı Çanakkale Boğaz ve Garnizon Komutanlığındaki Nara Barbaros Şehitliği’ne geçildi. Törene, Çanakkale Vali Ömer Toraman, Kuzey Deniz Saha Komutanı Koramiral Mustafa Kaya, Gelibolu 2. Kolordu Komutanı Tümgeneral Rasim Yaldız, Amfibi Kolordu Komutanı Tümamiral Serhat Sözbir, Çanakkale Boğaz ve Garnizon Komutanı Tuğamiral Mustafa Biçen, Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanı İsmail Kaşdemir, ile protokol üyeleri, gaziler ve şehit yakınları katıldı.
Nara Barbaros Şehitliği’ndeki anma töreninde saygı duruşunda bulunulması ve İstiklal Marşı’nın okunmasıyla Türk bayrağı göndere çekildi. Deniz Üsteğmen Selman Çetin tarafından günün anlam ve önemi hakkında yapılan konuşmadan sonra şehitler için dua edildi. Vali Ömer Toraman, Boğaz ve Garnizon Komutanı Tuğamiral Mustafa Biçen tarafından şehitlik defteri imzalandı. Protokol üyeleri, gaziler ve şehit yakınları, şehitliği ziyaret edip karanfil bıraktı.
Buradaki törenin ardından dünyada ilk defa bir boğazdan 12 denizaltı ile bir geçiş icra edildi. Çanakkale Boğazı’nın derinliklerinde yatan
’Dumlupınar’ ve ’Atılay’ denizaltıları şehitlerini anmak üzere, Pirireis, Hızırreis, 1. İnönü, Burak Reis, Çanakkale, Gür, Anafartalar, Sakarya, Preveze, Dolunay, Doğanay ve Yıldıray denizaltılarının katılımıyla Çanakkale Boğaz Geçişi icra edildi. Vatandaşlar töreni Çanakkale Deniz Müzesi Komutanlığı bahçesi ve Kordon Boyu’ndan izledi.
Dumlupınar kazası
Donanmaya katılışını takiben çeşitli görevler alan ve başarıyla yerine getiren ’TCG Dumlupınar’ denizaltısı, en son ’TCG I. İnönü’ denizaltısı ile birlikte Ege’de icra edilecek ’Blue Sea’ isimli NATO tatbikatına katılmak için 1 Nisan 1953 günü saat 16.00’da Gölcük’ten hareket etti. İki gün süren görevin ardından dönüşe geçen ’TCG Dumlupınar’, 3 Nisan’ı 4 Nisan’a bağlayan gece puslu havada Çanakkale Boğazı’na girdi. Burada Marmara Denizi’nden Boğaz’a giriş yapan İsveç bandıralı ’Naboland’ isimli ticaret gemisiyle çarpışıp batan ’TCG Dumlupınar’ denizaltısındaki 81 denizci şehit oldu.
Atılay kazası
17 Temmuz 1942’de Morto Koyu’nda test faaliyetleri esnasında mayına çarparak batan Atılay denizaltısında ise 39 denizci şehit olmuştu.
Kaynak: İHA