Çanakkale Turistik Otelciler, Yatırımcılar ve İşletmeler Derneği Başkanı Armağan Aydeğer yaptığı açıklamada; “Covid-19’a bağlı olarak Dünya Turizm Örgütü (UNWTO)’ne göre 2020 yılında toplam 1.3 Trilyon USD kayıp, tüm uçuşlarda %75 azalma, genelde %75’e yakın daralma gerçekleşmiştir. 2019 yılında Türkiye’yi ziyaret eden yabancı ziyaretçi sayısı 45 milyon iken 2020 yılı genelinde bu sayı 12,7 milyon kişiye gerilemiştir. 2021 Ocak-Şubat ve Mart aylarında turizmdeki durağan süreç aynı şekilde devam etmektedir. Tesislerin çoğu kapalı veya açık olan tesislerin neredeyse tamamı çok düşük kapasite, doluluk ve işgücü ile çalışmaktadır. Bu durum yeme içme hizmeti veren işletmeler içinde benzerlik içermektedir. Bu süreç 2020 Ocak aylarından başlayarak, 2020 Mart sonu durma noktasına gelmiş, sonrasında Temmuz-Ağustos ve Eylül dönemi kısa süreli bir yaz sezonu artışından sonra tekrar durma noktasına gelmiştir. İşletmelerimizin tamamına yakını ciddi bir borç ve kredi yükü altında hayatta kalmaya çalışmaktadır. Tüm turizm işletmeleri normalleşme sürecini dört gözle beklemektedir. Bu süreç içinde atılan iyileşme adımlarını büyük bir sevinç ile karşılamaktadır. Diğer taraftan işlerimiz ile ilgili sıkıntılı süreç ve zayıflık devam etmektedir. İşletmelerimizin tekrar eski gücüne kavuşabilmesi için aşağıdaki konuların hassasiyetle değerlendirilmesini arz ederiz. Aksi takdirde pratikte işletmelerin geri dönüşü çok zor olacaktır” dedi.
“Haziran ayına kadar uzatılmalı”
Pandemi sürecinde zor günler yaşayan turizm sektöründe hizmet veren işletmelerin tekrar eski gücüne kavuşabilmesi için bazı hususlara dikkat çeken Başkan Aydeğer; “Kısa Çalışma Ödeneği desteği ve ücretsiz izin desteği Haziran 2021 tarihine kadar uzatılmalı. İşletmelerimizin büyük çoğunluğu kapalı, çok düşük kapasite ve düşük personel sayısı ile hizmet vermektedir. Sektör çalışanlarının önemli oranda çoğunluğu Kısa Çalışma Ödeneği veya Ücretsiz İzin Desteğinden faydalanmaktadır. Eğer bu desteklerin Mart sonu ile bitmesi durumunda çok sayıda çalışan herhangi bir ücret alamayacağı gibi istihdam kayıpları yaşanacaktır. Sektörde çalışan tüm işletmeler bu süreçte ağır ekonomik yara almıştır. İşletmelerin çoğunluğunun borçlulukları çok yüksek oranda artmıştır. Bu nedenle çoğu işletme önemli oranda küçülmektedir. Yaz sezonunda işletmelerin yaralarını sarabilmeleri için istihdam garantisi ile 2021 boyunca tüm çalışan personelin en azından asgari ücretli oranında sigorta prim ve stopaj vergilerinin alınmaması sektörün normalleşme sürecine uyum sağlaması ve yaralarını sarması için çok önemli bir destek olacaktır” diye konuştu.
“%1 KDV uygulamasının devamı çok değerli”
“Dünyada COVİD-19 salgınına bağlı daralma %80 civarındadır” diyen Başkan Aydeğer; “Bu kapsamda ülkeler turizm alanında rekabet için birbirlerine zaman zaman diğerinin seyahatini yavaşlatıcı uygulamalar gerçekleştirmektedir. Diğer taraftan işletmeler ciddi bir ekonomik yük altındadır. Bu gerekçelerle 2021 yıl sonuna kadar, halen süren konaklamada %1 KDV uygulamasının devamı çok değerlidir. İşletmeler zaten kayıp bir sezon olan 2020 ve 2021 yılında ecrimisil bedellerinin ödenmesi konusunda da ciddi sıkıntılar yaşayacaktır. Bu nedenle bu bedellerin 2020 ve 2021 e özel alınmaması konusunda gereğinin yapılması önemlidir. Yukarıda belirtilen borçluluk, belirsizlik ve maliyet baskıları nedeniyle Turizm Tanıtma Ajansı katkı paylarında 2021 yılı boyunca indirim veya muafiyet çok değerlidir” şeklinde konuştu.
Funda Figen